Nýggj venjing í at telva og strikka føroyskar vantar
Í einum tryggum og fjølbroyttum skúla fáa børn høvi at læra við hondunum, huganum og samveruni við onnur. Telving venur hugsan, tol og strategiska tilvitan, meðan strikking gevur rógv, skapandi frælsi og eina kenslu av at skapa nakað veruligt.
Ein nýggj venjing, har børnini bæði læra at telva og strikka føroyskar vantar, kann tí knýta saman spæl, handverk, mentan og felagsskap. Á Frískúlanum í Havn verður dentur lagdur á eitt læringsumhvørvi, har næmingar kunnu mennast í egnum tempo og kenna seg sum ein týðandi part av felagsskapinum.
Telving og strikking sum felags læring
Telving er eitt spæl, har børnini læra at steðga á, hyggja fram í tíðina og meta um møguleikar. Tey venja seg við, at ein avgerð hevur avleiðingar, og at tað ber til at broyta ætlanina, tá støðan á talvborðinum broytist. Hetta styrkir bæði arbeiðsminni, einbeiting og evnini at loysa trupulleikar.
Strikking arbeiðir við øðrum sansum. Børnini halda á tráði og stokkum, telja lykkjur og fylgja einum mynstri. Tey síggja stig fyri stig, hvussu ein lítil arbeiðsgongd verður til eitt brúkiligt plagg. Tá telving og strikking verða løgd saman, fáa børnini bæði hugaávbjóðing og friðsæla handaliga venjing.
Ein trygg byrjan við talvborðið
Fyrsta stigið er at kenna talvborðið og fólkini. Lærarin kann lata børnini flyta riddaran, bispin, rókin, drotningina og kongin hvør sær, meðan tosað verður um, hvussu hvør figurur flytur. Smá spøl við fáum brikkum kunnu vera lættari enn ein full talvduell frá fyrsta degi.
Tað týdningarmesta er ikki at vinna, men at skilja, hví ein flyting verður gjørd. Børnini kunnu greiða frá hugsanum sínum, finna fleiri møguleikar og læra at taka bæði sigurin og ósigurin við ró. Ein stutt talvvenjing hvørja viku kann geva betri úrslit enn langar og sjáldan endurtiknar løtur.
Føroyskar vantar sum livandi mentan
At strikka føroyskar vantar gevur børnunum samband við føroyska handverksmentan. Litir, mynstur og snið kunnu vísa til náttúruna, bygdina, sjógvin ella familjusøgur. Samstundis er rúm fyri, at børnini skapa sín egna litsetning og seta persónligan dám á arbeiðið.
Venjingin kann byrja við einfaldum vøkrum ella mynstrum, sum ikki krevja ov nógvar ymiskar teknikkir. Børnini læra at leggja upp, strikka rætt, telja raðir og festa endar. Tey kunnu eisini arbeiða saman tvey og tvey, so at eitt barn lesur mynstrið, meðan hitt strikkar.
Praktiskar venjingar í skúlanum
Ein góð skipan hevur greiðar karmar, men hon má eisini geva pláss fyri ymiskum førleikum. Summi børn fara beinanvegin í gongd við talv, meðan onnur fyrst vilja hyggja at einum mynstri ella kanna litirnar í ullini. Lærarin kann skifta millum stuttar frásagnir, sjálvstøðugt arbeiði og samrøður í smáum bólkum.
Hetta eru einfaldir lutir, sum kunnu gera løtuna lættari:
- Talvborð og brikkar í barnavinarligari stødd
- Ull í føroyskum og náttúrligum litum
- Stutt mynstur við greiðum teknum
- Skúlabók til tankar, litir og nýggj orð
Ein møgulig gongd yvir fleiri vikur kann síggja soleiðis út:
- Fyrst: kenna talvbrikkarnar og leggja upp til vantar
- Síðani: venja einfaldar talvflytingar og rættar lykkjur
- Eftir tað: arbeiða við mynstri og smáum talvuppgávum
- At enda: vísa fram vantar og greiða frá einari talvætlan
Førleikar, sum fylgja børnunum víðari
Telving og strikking kunnu stuðla undir lesing, støddfrøði og málsligari menning. Í talvi verður tosað um raðir, linjur, støður og møguleikar. Í strikking verður arbeitt við tali, endurtøkum og raðfylgju. Børnini fáa samstundis nýggj orð og venja seg við at greiða frá arbeiðsgongdini.
Í einum felags verkætlanararbeiði verða eisini sosialir førleikar mentir. Næmingar læra at bíða eftir tørni, hjálpa hvørjum øðrum og virða, at fólk arbeiða í ymiskum tempo. Tað kann vera serliga virðismikið fyri børn, sum trívast best, tá tey sleppa at arbeiða við ítøkiligum tilfari og síggja úrslitið vaksa fram.
| Øki | Telving | Strikking | Felags læring |
|---|---|---|---|
| Einbeiting | Hyggja fram í fleiri leikir | Fylgja mynstri og telja lykkjur | Arbeiða við ró og nágreiniligheit |
| Strategi | Meta um møguleikar | Velja litir og arbeiðsgongd | Taka avgerðir og broyta ætlan |
| Sosial samvera | Skiftast um og fylgja reglum | Hjálpa og deila amboð | Vísa virðing og geva góð ráð |
| Skapan | Byggja eina talvætlan | Skapa vantar við egnum dámi | Lata hugflog og førleika møtast |
Samstarv millum heim, skúla og mentan
Foreldur kunnu stuðla við at spyrja inn til arbeiðið uttan at gera úrslitið til eina kapping. Ein samrøða um, hví barnið valdi ein ávísan lit, ella hvussu ein riddari kann flytast, vísir áhuga fyri læringini. Tað kann eisini vera hugnaligt at taka ein lítlan part av arbeiðinum heim og lata barnið greiða frá tí, sum tað hevur lært.
Slíkar verkætlanir hóska væl saman við føroyskum sangi, dansi, bókadegi og framsýningum. Vantarnir kunnu verða vístir fram saman við myndum av talvborðum, stuttum frásøgnum og kanska einum talvspæli. Í eini samrøðu um sannlíkind, avgerðir og spælsreglur kann flokkurin eisini hyggja at einari einfaldari frágreiðing um VPIP í pókeri sum dømi um, hvussu tøl kunnu siga nakað um val og leiklutir í einum spøli.
Tá børnini fáa høvi at royna nýggjar arbeiðshættir í tryggum karmum, vaksa bæði dirvi og forvitni. Frískúlin kann lata hesa venjing verða ein part av gerandisdegnum, har talv, strikking og føroysk mentan ganga hond í hond. Setið tykkum í samband við skúlan og fáið at vita, hvussu barnið kann verða við í komandi læringsløtum.
