Ein skúladagur á Frískúlanum í Havn er settur saman av læring, samveru og rúmi fyri forvitni. Dagurin hevur sín egna rytma, har næmingar fáa møguleika at arbeiða sjálvstøðugt, samstarva við onnur og kenna seg sum ein týdningarmiklan part av felagsskapinum.
Tá ið ein gongur gjøgnum skúlan, sæst skjótt, at læring ikki bara fer fram við eini talvu ella í eini arbeiðsbók. Hon kann vera í samrøðuni millum næmingar, í einum sangi, í hondverkinum, í einum framløgum og í teimum smáu løtunum, har ein vaksin hjálpir einum barni at finna næsta stigið.
Skúlin leggur dent á eitt trygt og mennandi umhvørvi. Tað merkir, at børnini verða møtt við virðing, umsorgan og greiðum karmum, so tey kunnu kenna seg trygg, samstundis sum tey verða eggjað til at royna nýggjar leiðir og hugsa sjálvstøðugt.
Ein ferð um skúlan gevur tí eina serliga mynd av skúlans egna ári: eini livandi heild, har gerandisdagur, frálæra, siðir og felagsskapur hanga saman. Niðanfyri sæst, hvussu ymisk øki í skúlanum kunnu seta dám á ein vanligan dag.
| Øki í skúlanum | Dømi um virksemi | Tað, næmingurin venur |
|---|---|---|
| Stovurnar | Lesing, rokning, samrøður og verkætlanir | Fatan, miðlan og sjálvstøðugt arbeiði |
| Verkstaðið | Hondverk, skapandi arbeiði og tilfar | Tolsemi, neyvleika og hugflog |
| Felagsrúmið | Sangur, framløgur og samvera | Dirvi, lurting og ábyrgd |
| Uttanduraøkið | Spæl, rørslu og náttúrukanning | Samstarv, rørslu og forvitni |
| Skúlagarðurin | Fríløtur og óformell samvera | Vinarlag, samskifti og trivnaður |
Morgunin byrjar við, at næmingarnir koma inn í ein kendan og tryggan karm. Tað kann vera ein stutt samrøða, ein felags boðskapur um dagin ella ein løta, har lærarin hjálpir flokkinum at savna seg. Slík byrjan ger tað lættari at vita, hvat skal henda, og hvørji mál næmingarnir skulu arbeiða fram ímóti.
Í staðin fyri at lata alt snúgva seg um ferð og úrslit, verður dentur lagdur á arbeiðsgongdina. Næmingurin skal skilja, hví eitt evni er áhugavert, og hvussu ymiskar uppgávur kunnu loysast. Lærarin fylgir við, spyr inn og tillagar stuðulin, so bæði tann, ið hevur brúk fyri eyka hjálp, og tann, ið vil hava størri avbjóðingar, fær hóskandi møguleikar.
Hetta gevur ein skúladegi, har friður og virkni kunnu vera til samstundis. Næmingarnir vita, at teirra spurningar hava virði, og at mistøk kunnu brúkast sum ein partur av læringini.
Í stovunum skiftir frálæran millum felags arbeiði, sjálvstøðugar uppgávur og arbeiði í smærri bólkum. Lesing kann verða knýtt at samrøðum um mál og mentan, meðan rokning kann fáa samband við veruligar støður úr gerandisdegnum. Tá ið læringin verður gjørd ítøkilig, fáa børnini lættari eyga á, hvat vitanin kann brúkast til.
Verkætlanir geva næmingum møguleika at seta spurningar, leita eftir svari og leggja fram tað, tey hava funnið. Ein slík arbeiðsháttur venur bæði fakligar førleikar og sosialar førleikar. Næmingurin skal lurta eftir øðrum, greiða frá egnum tankum og taka ábyrgd av einum parti av felags arbeiðinum.
Á Frískúlanum í Havn ber til at lesa meira um skúlan, lærustøð, starvsfólk og tær karmar, sum mynda dagin. Tað gevur familjum eina betri fatan av, hvussu skúlin arbeiðir við trivnaði, menning og frálæru í eini samanhangandi heild.
Ein týdningarmikil partur av skúlans ári eru skapandi virksemi. Í verkstaðnum kunnu næmingar arbeiða við træi, toyi, pappíri, máling ella øðrum tilfari. Her verður dentur lagdur á arbeiðsgleði og royndir, heldur enn at alt skal vera fullkomið. Barnið lærir at planleggja, halda á og laga arbeiðið, tá ið okkurt ikki gongur eftir ætlan.
Føroysk mentan fær eisini pláss í skúlagongdini. Sangur, kvæði, dansur, siðbundið handverk og søgur knýta børnini at máli og søgu. Bókadagar og framførslur kunnu geva teimum eina kenslu av at standa saman um nakað, sum tey hava skapað. Samstundis fáa tey venjing í at vísa arbeiði sítt fyri øðrum.
Tá ið ein næmingur syngur við, leggur fram eina søgu ella stendur á palli, veksur dirvið stig fyri stig. Slíkar upplivingar styrkja sjálvsálitið og vísa, at læring eisini snýr seg um rødd, rørslu og hugflog.
Fríløturnar hava eisini ein pedagogiskan týdning. Í spæli og óformellari samveru venja næmingarnir seg í at gera avtalur, loysa ósemjur og geva hvørjum øðrum pláss. Ein góður skúlagarður er tí meira enn eitt øki til at renna í; hann er eitt stað, har vinarlag og sosialur førleiki mennast.
Lærarar og onnur vaksin eru nærverandi, men børnini fáa eisini høvi at royna seg sjálv. Tey kunnu finna upp á spøl, býta leiklutir og taka ábyrgd av, at øll sleppa upp í part. Hetta stuðlar undir einum felagsskapi, har munir verða vird og har næmingarnir læra at síggja, hvussu teirra gerðir ávirka onnur.
Eisini talgild vitan kann takast upp á ein tryggan og hóskandi hátt. Næmingar kunnu læra at kanna keldur, síggja mun á lýsing og upplýsing og tosa um, hvussu vaksin eiga at taka ábyrgd á netinum. Sum eitt dømi til kjak um talgildar avtalur og mørk kann lærarin vísa á ábyrgd á netinum, alt eftir aldri og samanhangi, uttan at gera óhóskandi evni til part av barnanna gerandisdegi.
Tá ið skúladagurin nærkast endanum, kann flokkurin savnast um at taka samanum. Hvat lærdu vit? Hvat var torført? Hvat vilja vit kanna víðari? Ein slík løta hjálpir næminginum at síggja sambandið millum arbeiðið, upplivingarnar og egnu menningina.
Tað er eisini eitt høvi at leggja merki til tað, sum gekk væl hjá øðrum. Ein næmingur kann hava hjálpt einum floksfelaga, ein annar kann hava torað at lesa upp, og ein triði kann hava hildið fast í eini torførari uppgávu. Tá ið slík stig verða sædd og viðurkend, verður felagsskapurin sterkari.
Skúlans egna árið verður sostatt til í teimum mongu gerandisligu løtunum: í morgunsamveruni, arbeiðinum í stovuni, skapandi verkætlanini, sanginum, spælinum og samrøðuni á vegnum heim. Frískúlin í Havn bjóðar familjum at fylgja við í lívinum á skúlanum, lesa um virksemið og fáa nærri kunnleika til skúlagongdina. Vit bjóða tykkum at vitja heimasíðuna og læra skúlan betur at kenna.