Skúlans grøna rørsla við fótbólti og renning
Á Frískúlin í Havn hava vit altíð trýtt á, at børn skulu vaksa í náttúruni og saman við henni. Tí var tað eisini ein natúrlig stigur, tá ið skúlin fyri nøkrum árum síðan skapti eina grøna rørslu, har fótbóltur og renning eru sett í miðdepilin. Endamálið er einfalt: gleði, heilsa og eitt tætt tilknýti til føroysku náttúruna.
Skúlin byggir á eina heildarfatan, har menningin hjá børnum fer fram í einum tryggum og mennandi umhvørvi. Fótbóltur og renning passa væl inn í hesa heildarfatan, tí tey fevna um frílsu, kanning og sosialt samanstarv. Børnini læra at spæla og renna, og samstundis læra tey at virða reglur, at samstarva og at taka ábyrgd av umhvørvinum.
Fyri børnini hevur grøna rørsla stóran týdning fyri kropsliga, sosiala og sálarliga menning. Fótbóltur gevur teimum møguleika at samstarva í liðum og at kenna gleði av at vinna ella handfara tap. Renning styrkir úthald og sjálvsálit, og tá ið bæði fara fram uttandura, fær heilsan eina eyka dimensjón.
Í Føroyum hava børn altíð verið knýtt at náttúruni, og tað er vanligt at tey røra seg uttandura frá ungum aldri. Grøna rørsla er sostatt ein máti at varðveita og styrkja hetta tilknýtið, soleiðis at børnini vaksa upp sum bæði frísk og umhvørvisvís vaksnir.
Byrjanin til grønu rørslu
Grøna rørsla hjá Frískúlin í Havn byrjaði sum eitt lítið royntiltak hjá nokrum áhugaðum lærarum og foreldrum. Hugsað varð at brúka uttandurarúmini betur og at geva børnunum fleiri møguleikar at røra seg úti. Fyrstu tiltøkini vóru einføld: ein felagsrenning um vikuna og ein fótbóltdystur við skúlan.
Sjálvt um ætlanin var lítil, vaks hon skjótt til nakað størri. Fleiri foreldur blivu áhugað, og nýggjar hugskot fóru at koma fram. Ein av teimum fyrstu stigunum var at knýta venjingarnar saman við fróðleika um føroysku náttúruna, soleiðis at børnini lærtu um plantur, dýr og landslag.
Samband ímillum rørslu, heilsu og umhvørvisvit hevur altíð verið sjálvsagt í okkara hugfaringi. Tá ið børnini eru uttandura, fáa tey frískan luft, nýggjar upplivingar og kenslur av frílsu. Hetta hevur stóran týdning fyri bæði beinleiðis og óbeinleiðis heilsu hjá børnunum.
Fótbóltur sum kjarni í venjingini
Fótbóltur er ein av teimum týðingarmestu lutunum í okkara rørsluætlan, og hann verður spældur bæði sum venjing og sum dystur. Børnini venja á grasvøllinum við skúlan, har tey læra ymiska leiktøkni og samstundis royna seg saman við øðrum børnum.
Hvørja viku hava vit skipað fyri venjingum, sum eru lagaðar til aldur og førleikar hjá børnunum. Yngri børn venja einfaldar leikir, meðan eldri børn venja ymiska støður og taktik. Á henda hátt fáa øll børnini bæði avbjóðingar og møguleikar at menna seg á sínum egna stigi.
Strategiskt hugburður er eisini partur av fótbóltinum, og vit læra børnini at planleggja sín leik og at lesa mótstøðuna. Foreldur verða ofta bodnir við til venjingar og dystir, og hetta skapar eina serliga stemning. Tá ið gransking og grundarlag eru avgerandi fyri úrslit, ber til at lesa framsýning av ymiskum háttum á heimasíðuni okkara.
Renning og útivíðsfrílsu
Renning er ein annar týðandi partur av okkara grønu rørslu, og hann verður skipaður á ymiskan hátt gjøgnum árið. Børnini renna bæði á grasvøllinum, á gongubreytum og í nærmasta høgum, soleiðis at tey uppliva ymiskt landslag og styrkja úthald, frílsu og sjálvsálit.
Fyri yngri børn er renning meira sum leikur enn sum venjing. Vit skipa fyri ymsum leikum, sum krevja rørslu og frílsu, men sum ikki tykjast sum strangar venjingar. Eldri børn venja meira strukturelt, har tey renna longri teinar og læra at handfara úthald og pust.
Umframt venjing er eisini felagsrenning, har øll børnini renna saman. Hetta skapar felagsskap og samanhald, og foreldur og starvsfólk renna ofta við. Á henda hátt verður renning ein familjutiltak, sum øll kunna gleða seg um.
| Rørsla | Tíð á viku | Aldur | Endamál |
|---|---|---|---|
| Fótbóltur | 2×45 min | 6–12 ár | Liðsamanhald, fair play, gleði |
| Felagsrenning | 1×30 min | 7–13 ár | Úthald, felagsskapur, frílsu |
| Náttúrgríð | 1×60 min | 5–12 ár | Kanning, umhvørvisvit |
| Leikur á vølli | 3×20 min | 6–14 ár | Styrki, javnvág, samhøvu |
Umhvørvisvit og náttúruvitund
Grøna rørsla er ein máti at læra um umhvørvið. Børnini læra at endurnýsa tilfar, at skilja og at gera mun á framleiðslu og umsýslu. Hetta er partur av okkara langtíðarætlan um at geva børnunum eitt sterkt tilknýti til náttúruna.
Gjøgnum ymsar frílegar uppgávur læra børnini at kanna umhvørvið. Teir kanna, hvussu plantur og dýr liva, og hvussu teirra er ein partur av einum størri heild. Soleiðis vaksa børnini við eini breiðari fatan av tí, sum umrings teirra.
Børn og ungdómur kunna eisini læra um burðardyggleika. Samanum við venjingar, brúka vit tær til at gróðursetja, fríleggja grønu økini okkara og at umsýsla veltir og graslíki. Á henda hátt læra tær at hava ábyrgd av tí, sum teirra vaksa.
Heilsa, kropsburðiðum og sosial samanhangur
Grøna rørsla hevur týðing fyri heilsuna hjá børnum. Fótbóltur og renning eru framúðir máti at stimbra hjarta, kropp og sál. Børn, sum røra seg regluliga, sova betri, hugsla betri og læra betri, og tað kann eisini sigast um sálarliga heilsuna.
Rørsla gevur eisini børnum eina kenslu av mál og meining. Tær kenna, at tær megna eitthvørt, at tær eru partur av einum heild, og at tær verða stuðlað av felagsskapi. Hesir eru grunnstoðið undir góðari sjálvsmýking og menning hjá børnum.
Týðingarmikið er eisini, at venjingar og frílegu eru fjølbroyttar. Børnini renna, spæla, kanna og læra, og tað gevur teimum eina breiða og jaliga kenslu av kroppinum og sálini. Fyri okkum er tað eisini týðingarmikið, at børnini læra at takast við bæði vinningi og tapi.
Framtíðarætlanir og samanstarv
Grøna rørsla hjá Frískúlin í Havn er vorðin ein týðandi partur av skúlagerningunum, og ætlanirnar fyri komandi árini eru spennandi. Tær kunnu fara at síggja fleiri tiltøk, breiðari samráðing og enn størri dentur á umhvørvisvit.
Vit ætla at knýta skúlan sterkari enn áður við onnur skúlafólk, ítróttarfelagsskapir og umhvørvisstovnar í Føroyum. Ætlanir eru eisini um at bøta útskrámar og fjølbroyta tiltøkini, til dømis við temadögum, har børn kunna kanna serstøku evni innan umhvørvi og rørslu.
Til tín, sum vil vita meir um okkara framhald, er heppi at koma inn á Frískúlin í Havn. Har finst fullfíggjað frágreiðing fyri foreldur, nýtskirlaðum og øllum, ið hava áhuga fyri skúlagerningum okkara. Vit bjóða øllum at vitja skúlan og uppliva grønu rørslu við okkara.
