Ein lærarafundur á Frískúlanum í Havn er meira enn ein praktisk samkoma um tímatalvur og uppgávur. Tað er eitt høvi hjá lærarunum at steðga á, hyggja at skúlagongdini sum heild og meta um, hvussu undirvísingin kann verða enn tryggari, fjølbroyttari og meira gevandi fyri næmingarnar.
Tá læruætlanin verður endurskoðað, verður hugt at bæði innihaldi, arbeiðsháttum og teimum virðum, sum skulu eyðkenna skúlan. Samrøðan snýr seg um, hvussu børnini fáa rúm at menna síni evni, styrkja felagsskapin og uppliva gleði við at læra.
Í einum sjálvstøðugum skúla er týdningarmikið, at lærarafólkið hevur felags kós. Ein felags fatan av læring, trivnaði og ábyrgd ger tað lættari at skapa eitt samanhangandi umhvørvi, har næmingar kenna seg sæddar og tiknar í álvara.
Á fundinum verður fyrst litið á endamálið við læruætlanini. Hon skal ikki bara lýsa, hvørji faklig mál næmingarnir skulu røkka, men eisini hvussu skúlin stuðlar undir persónligari menning, skapandi hugsan og góðum samskifti.
Lærararnir kunnu saman meta um, hvørji orð og hvørjir arbeiðshættir best lýsa skúlan. Tað kann snúgva seg um umsorgan, virðing, forvitni, ábyrgd og gleði. Tá hesi virði verða knýtt at gerandisdegnum, gerast tey sjónlig í bæði undirvísingini og samveruni millum børn og vaksin.
Ein greið felags stevna hjálpir eisini nýggjum starvsfólkum at skilja mentanina á skúlanum. Hon gevur lærarum eitt felags grundarlag, men skal samstundis geva pláss fyri ymiskum førleikum, hugskotum og persónligum arbeiðsháttum.
Ein týðandi partur av endurskoðanini er at hyggja erliga at verandi praksis. Lærararnir kunnu spyrja, hvørji undirvísingartiltøk geva næmingunum størstu úrtøkuna, nær børnini vísa serligt ídni, og hvar teimum tørvar meira stuðul.
Skrásetingar úr gerandisdegnum, samrøður við næmingar og eygleiðingar í flokkinum kunnu geva eitt fjølbroytt grundarlag. Eisini kunnu lærararnir samanbera arbeiðshættir í ymiskum flokkum og finna møguleikar at skapa betri samanhang millum árgangir og lærugreinir.
Endamálið er ikki at broyta alt í senn. Ein góð endurskoðan velur nakrar greiðar raðfestingar, sum kunnu roynast í verki. Síðani verður fylgt upp á, hvussu broytingarnar ávirka læruumhvørvið, arbeiðsbyrðuna og upplivingina hjá næmingunum.
Ein læruætlan verður sterkari, tá faklig vitan verður knýtt at veruligum upplivingum. Næmingar kunnu læra um náttúru, søgu og samfelag gjøgnum kanningar, samrøður, skapandi verkætlanir og arbeiði uttan fyri skúlastovuna.
Í hesum sambandi kann arbeiðið við plantu- og djóralívið nærindis skúlanum geva eitt gott dømi um, hvussu náttúruvísindi, málslig menning og ábyrgd fyri umhvørvinum kunnu verða sameind. Næmingarnir fáa møguleika at eygleiða, spyrja, skráseta og draga sínar egnu niðurstøður.
Slíkir arbeiðshættir kunnu eisini geva rúm fyri ymiskum læringarstílum. Summi børn trívast við at lesa og skriva, meðan onnur læra best við at byggja, tekna, syngja, røra seg ella arbeiða saman við øðrum. Ein fjølbroytt læruætlan tekur hædd fyri hesum munum.
| Øki í læruætlanini | Spurningar á lærarafundinum | Møgulig raðfesting |
|---|---|---|
| Faklig menning | Hvat skulu næmingarnir duga og skilja? | Greið mál fyri hvønn árgang |
| Trivnaður | Hvussu skapa vit tryggleika og arbeiðsgleði? | Fastir samrøðu- og uppfylgingarhættir |
| Skapandi læring | Hvussu fáa list, tónleikur og hondverk pláss? | Verkætlanir við fleiri lærugreinum |
| Náttúra og samfelag | Hvussu verður læran knýtt at nærumhvørvinum? | Útiferðir og kannandi arbeiði |
| Felagsskapur | Hvussu læra børnini at samstarva og vísa virðing? | Felags reglur og samvirkin uppgávur |
Tá lærararnir endurskoða málini, er týdningarmikið, at tey eru greið og hóskandi fyri aldurin. Næmingar skulu vita, hvat teir eru í ferð við at læra, og hvussu teir kunnu síggja sína egnu framgongd. Tað kann gerast við samrøðum, arbeiðsmappum, framløgum og sjálvmeting.
Meting skal ikki bara vísa, um eitt svar er rætt ella skeivt. Hon kann eisini lýsa arbeiðslag, ídni, samstarv og evnini at royna aftur, tá okkurt er torført. Ein slík heildarmeting stuðlar undir einum læringarumhvørvi, har mistøk verða sædd sum ein natúrligur partur av menningini.
Næmingar kunnu eisini fáa ein virknari leiklut í arbeiðinum við læruætlanini. Teirra upplivingar av undirvísingini, fríkorterum, verkætlanum og felagsskapinum kunnu geva lærarunum virðismikla vitan. Tá børn kenna, at teirra rødd verður hoyrd, vaksa ábyrgdarkensla og áhugin fyri skúlagongdini.
Ein endurskoðað læruætlan eigur at endurspegla føroyska mentan og tað samfelag, næmingarnir liva í. Móðurmálið, søgan, siðirnir og náttúran geva sterkar karmar fyri undirvísing, samstundis sum skúlin kann lata dyrnar upp fyri heiminum uttan fyri Føroyar.
Sangur, dansur, handverk og framløgur skapa møguleikar fyri, at børnini kenna seg sum part av einum felagsskapi. Slíkar upplivingar kunnu styrkja sjálvsálitið og læra næmingarnar, at teirra íkast hevur týdning. Áhugin fyri list og mentan kann vaksa, tá børnini sleppa at skapa heldur enn bara at taka ímóti.
Ein summarkonsert við føroyskum tónleiki vísir, hvussu læring kann verða deild við familjur og nærumhvørvi. Tónleikur sameinir venjing, samstarv, dirvi og gleði, og hann gevur næmingunum eitt ítøkiligt høvi at vísa, hvat teir hava ment saman.
Ein góður lærarafundur fær fyrst veruligan týdning, tá avtalurnar verða førdar út í lívið. Tí er gagnligt at enda við fáum, greiðum niðurstøðum: hvør ger hvat, nær verður fylgt upp, og hvørji tekin vísa, at ein broyting hevur riggað.
Uppfylging kann verða løgd inn í komandi starvsfólkafundir. Lærararnir kunnu deila royndir, vísa dømi úr undirvísingini og tillaga arbeiðshættirnar, um teir ikki geva ætlaðu úrslitini. Soleiðis verður læruætlanin eitt livandi arbeiðsamboð heldur enn eitt skjal, sum bara verður tikið fram eina ferð um árið.
Til at halda kósina greiða kunnu hesar raðfestingar brúkast:
Tá lærarafólkið arbeiðir skipað saman, verður endurskoðanin av læruætlanini ein felags menningarferð. Frískúlin í Havn kann við greiðari kós, opnum samrøðum og virðing fyri ymiskum læringarhættum halda fram við at skapa ein tryggan og spennandi skúladeig fyri børnini. Næsti lærarafundur kann verða fyrsta stigið: takið saman støði í gerandisdegnum, veljið eina raðfesting og gerið hana sjónliga í skúlanum.