Á Frískúlanum í Havn fáa børnini rúm at kanna, skapa og seta sín egna dám á læringina. Í einari listaverkstovu arbeiða vit við litum, ljósi, linjum og ymiskum tilfari, so børnini kunnu royna seg fram uttan at vera bundin av einum ávísum úrsliti. Við akvarelli og pastelli verður arbeiðið bæði sansaligt, friðarligt og spennandi.
Listin gevur børnunum møguleika at vísa tankar og kenslur á annan hátt enn við orðum. Samstundis styrkja tey fínmotorikkin, hugsavnanina og dirvið at taka egnar avgerðir. Les meira um skúlan og okkara námsfrøðiligu hugsan á Frískúlan í Havn, har dentur verður lagdur á tryggleika, felagsskap og gleði í læringini.
Í listaverkstovuni byrjar arbeiðið ofta við einari einfaldari hugskotsrøð. Vit tosa um litir, form og náttúruna rundan um okkum, men børnini sleppa sjálvi at velja, hvat tey vilja skapa. Summi tekna fjøll og sjógv, onnur arbeiða við abstraktum mynstrum, andlitum ella smáum frásøgnum úr gerandisdegnum.
Tað týdningarmesta er ikki, at myndin verður “rætt”. Tað týdningarmesta er, at barnið fær loyvi at royna, broyta og finna sína egnu leið. Ein bláur litur kann vera himmal, kuldi ella ein kensla, og ein óvæntaður litblanding kann verða byrjanin til eina nýggja mynd. Soleiðis verður skapandi arbeiðið eisini ein venjing í sjálvstøðugari hugsan.
Akvarellmálningur er lættur og flótandi, og litirnir flyta seg á pappírinum á ein heilt serligan hátt. Børnini læra, hvussu nógv vatn skal á pensilin, hvussu litir kunnu blandast, og hvussu ljósir og myrkir flatar kunnu skapa dýpd. Tað er ein góð venjing í tolni, tí vatnið arbeiðir við síðuna av barninum og gevur úrslit, sum ikki altíð kunnu stýrast.
Vit royna okkum við bæði vátum og turrum pensli. Við vátum litum kunnu vit skapa mjúkar skiftandi bakgrundir, meðan ein turrur pensil gevur greiðari strikur og smálutir. Børnini uppliva skjótt, at sama litur kann síggja heilt ymiskur út alt eftir, hvussu nógv vatn verður brúkt. Hetta ger akvarell til eina spennandi kanning av tilfari og ljósi.
Pastellkrit gevur eina aðra uppliving. Litirnir eru ofta sterkir og mjúkir í senn, og børnini kunnu leggja teir beinleiðis á pappírið við fingrum, síðuni á kritinum ella einum pappírsstúti. Við hesi arbeiðsháttinum verður sambandið millum hond, lit og mynd sera sjónligt.
Vit kunnu leggja litir omaná hvør annan, nerta varliga saman yvirgongdir ella lata strikurnar vera sjónligar. Nøkur børn arbeiða við stórum, fríum rørslum, meðan onnur leggja dent á smálutir. Pastellið gevur pláss fyri báðum arbeiðsháttum og stuðlar undir, at børnini finna eitt persónligt myndamál.
Ein listaverkstova er eisini eitt sosialt lærurúm. Børnini síggja, hvussu onnur arbeiða, og fáa íblástur frá ymiskum loysnum. Tey kunnu deila litir, hjálpa hvørjum øðrum at blanda ein lit ella greiða frá, hví tey valdu eina ávísa bakgrund. Í slíkum løtum venja tey seg við at lurta, vísa virðing og seta orð á egna arbeiðið.
Listin knýtir seg eisini væl at føroyskum mentanarligum virksemi. Myndir kunnu taka støði í náttúruni, søgum, sangum og siðum, sum børnini kenna. Tá skúlin arbeiðir við framførslum og øðrum felags verkætlanum, fáa børnini somuleiðis høvi at brúka hugflogið og skapa nakað saman. Á skúlans sjónleiki síggja vit eitt gott dømi um, hvussu børnini kunnu vera virkin í einum felags skapandi arbeiði.
Í byrjanini fáa børnini tíð at kanna tilfarið. Síðani kunnu tey tekna eina einfalda skitsu, velja litir og gera sær eina ætlan, sum tó altíð kann broytast undirvegis. Henda gongdin vísir teimum, at eitt úrslit ofta verður til stig fyri stig, og at mistøk kunnu brúkast sum nýggjar møguleikar.
Tá myndirnar eru lidnar, hyggja vit saman at arbeiðinum. Børnini kunnu greiða frá arbeiðshættinum, litvalinum og tí, sum tey sjálvi eru nøgd við. Vit meta ikki myndirnar eftir einum føstum mátistokki, men leggja dent á menning, ídni og persónligt úttrykk. Soleiðis verður hvør mynd ein sjónlig frásøgn um eitt barn, sum hevur kannað, lært og skapað.
| Akvarell | Pastell | Hvat børnini læra |
|---|---|---|
| Flótandi litir og nógv vatn | Mjúkar, djarvar kritstrikur | At kanna ymisk amboð og arbeiðshættir |
| Mjúkar litblandingar | Sterkir litir og sjónligar linjur | At velja litir og skapa persónligt úttrykk |
| Lætt og gjøgnumskinligt skap | Dekorativt og sansaligt yvirflatuarbeiði | At brúka hendur, eygu og hugflog |
| Úrslitið kann broytast við vatni | Litir kunnu leggjast í løgum | At arbeiða tolisliga og taka egnar avgerðir |
Í listaverkstovuni fær hvør einstakur næmingur møguleika at arbeiða í sínum egna tempo. Summi fara beint í gongd, meðan onnur fyrst vilja hyggja, tekna ella royna litir á einum leysum pappíri. Tað er pláss fyri báðum. Tá børnini kenna seg trygg, tora tey betur at arbeiða frítt og vísa nakað av sær sjálvum.
Kom og fylg við skapandi gerandisdegnum á Frískúlanum í Havn. Við akvarelli, pastelli og øðrum listatilfari skapa vit løtur, har børnini kunnu læra við hondunum, hugsa frítt og gleðast um tað, tey sjálvi fáa til høldar.